دوران بارداري يكي از مراحل مهم در زندگي مادران است. كنترل استرس در دوران بارداري توسط مادر به دليل پيامدها و تأثيري كه بر سلامت جنين و مادر دارد، بسيار حائز اهميت است. استرس يكي از پديدههاي طبيعي و لازم در زندگي هر فردي است اما زماني كه نتوانيد آن را مهار كنيد بر شما چيره ميشود. اضطراب و نگراني در مورد سلامت جنين، مشكلات ارتباطي با همسر و خانوادهاش، كم تجربگي مادران و همسرانشان و افكار منفي مادران از شايعترين استرسهاي مادران باردار است. استرس زياد در دوران بارداري زمينه ساز بسياري اختلالات جسمي و رواني در جنين و مادر بعد از تولد كودك ميباشد. مادران و همسرانشان با آگاهي از ريشه، علائم و نحوه پيشگيري و كنترل استرس ميتواند از به وجود آمدن بسياري از مشكلات جلوگيري نمايند. پيشنهاد ميكنيم براي كسب اطلاعات بيشتر از اين دوران حساس مقاله دوران بارداري را مطالعه كنيد.
براي دريافت مشاوره در زمينه استرس در دوران بارداري مي توانيد با مشاوران مركز مشاوره روانشناسي حامي هنر زندگي از طريق تلفن ثابت از كل كشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگيريد.
نشانههاي استرس در دوران بارداري
استرس در دوران بارداري خطرناك نيست. شما با اطلاع از نشانهها و علائم استرس در دوران بارداري ميتوانيد آنها را تشخيص داده و كنترل كنيد و حتي از به وجود آمدن استرسها جلوگيري نماييد. استرس بيش از حد در مادران علائم جسمي و خلقي به همراه خواهد داشت. براي آگاهي از علائم استرس كليك كنيد. از جمله عوارض استرس در بارداري ميتوان به موارد زير اشاره كرد:
- تغييرات خلقي
- تغيير اشتها
- سردرد
- استفراغهاي گاه و بيگاه ناشي از سردرد
- تغيير علايق و سليقهها عدم توانايي در خوابيدن
- نگراني زياد و دائمي در مورد مسائل بياهميت
- خستگي بيش از حد
- سرگيجه
- مشكلات گوارش (براي اطلاع از ديگر عوارض استرس كليك كنيد.)
عوامل تأثير گذار استرس در دوران بارداي
به طور كلي استرس در دوران بارداري افزايش پيدا ميكند. اما عواملي هستند كه سبب افزايش بيش از حد استرس در دوران بارداري ميشوند. از جمله اين عوامل ميتوان به موارد زير اشاره داشت:
- اولين بارداري
- تجربه سقط جنين يا زايمانهاي دشوار (براي دريافت اطلاعات در زمينه سقط جنين كليك كنيد.)
- نگراني در مورد سلامت جنين
- مشكلات ارتباطي با همسر و خانواده اش
- احساس كم تجربگي مادران جوان
- افكار منفي در مورد مسائل مختلف
- فقدان حمايت اجتماعي
- نگراني در مورد به دنيا آمدن كودك و تاثير بر روي رابطه با همسر
- مسائل و مشكلات مالي
تأثير استرس برجنين در دوران بارداري و بعد از تولد كودك
قرار گرفتن مادر در معرض استرسهاي طولاني و مزمن علاوه بر ايجاد تفاوتهايي جزئي در روند تكامل مغز جنين ميتواند بعد از تولد كودك نيز منجر به بروز مشكلات رفتاري در كودك شود. استرسها و اضطراب بارداري طولاني مدت ميتواند موجب زايمان زودرس، مرده زايي، وزن بسيار پايين هنگام تولد و سقط شود. همچنين زمينه را براي ابتلاي كودك به بيماريهاي رواني چون افسردگي، ناآرامي و بيش فعالي فراهم ميكند. براي كسب اطلاعات بيشتر در زمينه زايمان زودرس كليك كنيد.
تأثير افكار منفي بر استرس در دوران بارداري
تفكرات منفي ميتواند باعث اشكالات اساسي در رفتار و اعمال فرد شود و استرس و نگراني را در فرد تشديد كند. بسياري از مواقع به محض اين كه اتفاق بدي رخ ميدهد، اكثر افراد آن را با اتفاقات بد گذشته پيوند ميدهند و احساس ناراحتي و غم ميكنند. احتمالا بيش از اندازه به تجزيه و تحليل تجارب معمولي و تعاملاتشان ميپردازند و اين در حالي است كه بسياري از مشغلههاي ذهني فرد، حتي وجود خارجي ندارند. براي رهايي از افكار منفي كليك كنيد.
شايد همين حالا در مورد بسياري از مشكلات كه احتمال ميدهيد به نتايج منفي برسيد، به خود سخت بگيريد و مضطرب شويد. افكار منفي استرس را افزايش ميدهد و منجر به ترشح مقدار زيادي از هورمون استرس يا كورتيزول ميشود. كورتيزول از جفت عبور ميكند و مستقيما وارد بدن جنين ميشود و مشكلات زيادي را براي او به وجود ميآورد. كودكاني كه در معرض كورتيزول قرار ميگيرند، در 18 ماهگي هوش كمتري دارند و اغلب ترسو و مضطرب هستند. استرس مادر احتمال ابتلا به بيش فعالي و بيتوجهي را در كودك دو برابر ميكند. براي كسب اطلاعات بيشتر در زمينه تأثير اضطراب مادر بر جنين كليك كنيد.
تأثير استرس بر جنسيت جنين
تحقيقات و مطالعات زيادي نشان ميدهد اغلب مادراني كه دچار استرس و اضطراب در دوران بارداري ميشوند، فرزند دختر به دنيا ميآورند! احتمال تولد نوزاد دختر در مادراني كه استرس زيادي را تجربه كردهاند، 5 درصد بيشتر از مادراني است كه دوران بارداري با آرامشي را داشتهاند. تعيين جنسيت توسط كورومزومهاي پدري صورت ميگيرد؛ ترشح ميزان زيادي از هورمون استرس در بدن مادر لانه گزيني جنين پسر در رحم را با مشكل رو به رو ميكند و اغلب منجر به از بين رفتن جنين پسر ميشود.
راهكارهايي براي كنترل استرس در دوران بارداري
راهكارهايي براي كنترل استرس در دوران بارداري وجود دارد، مشاوره كنترل استرس بهترين درمان را به شما براي اين دوران حساس ارائه ميدهد. برخي از راهكارهايي كه ميتوانيد به كار ببريد عبارتند از:
1. استراحت كافي
در دوران بارداري خوب استراحت كنيد. استراحت براي شما لازم است بنابراين به خاطر آن احساس گناه نكنيد. بدن شما براي نگهداري، حفظ سلامت و رشد جنين تمام انرژي خود را به كار گرفته؛ بنابراين لازم است خواب با كيفيت و كافي داشتهباشيد. با كودكي كه در شكم داريد صحبت كنيد، برايش آواز بخوانيد اگر احساس بي حوصلگي ميكنيد شبها زودتر بخوابيد. براي كسب اطلاعات بيشتر در مورد مراقبتهاي دوران بارداري كليك كنيد.
2. صحبت كردن در مورد استرسها و نگرانيها
در مورد نگرانيهاي خود با پزشك صحبت كنيد، ميتوانيد نگرانيهاي خود را به همسر خود بگوييد تا شرايط بهتري را براي شما ايجاد كنند. با مادران باردار صحبت كرده و از تجربيات آنها استفاده كنيد. اگر نگرانيهاي خود را بروز ندهيد نميتوانيد پشتيباني و حمايت ديگران را داشتهباشيد.
3. تغذيه مناسب
برنامه غذايي سالمي سرشار از مواد معدني، ويتامينها و غذاهاي سرشار از امگا3 استفاده كنيد. خوب غذا خوردن و رعايت تغذيه سالم براي ذهن و جسمتان مفيد است و بسياري از اضطرابها را از شما دور ميكند. حداقل هفتهاي دو بار ماهيهاي روغني بخوريد. تريپتوفان موجود در ماهيها افسردگي و استرس را به ميزان زيادي كاهش ميدهد و حالتان را بهتر ميكند.
4. ورزش كردن در بارداري
در دوران بارداري ورزشهاي سالم مانند شنا كردن، پياده روي روزانه، يوگا و مديتشن (به مدت بيست دقيقه در روز) انجام دهيد. مديتيشن يوگا و تمرينهاي تنفسي باعث آرامش بيشتر ذهن و روان ميشوند. توصيه ميكنيم روزانه 10 تا 20 دقيقه مديتيشن انجام دهيد. علاوه بر اين ورزش شنا بسيار مؤثر و آرامش بخش است و فشار زيادي نيز به مفاصل وارد نميكند.
5. برخي ديگر از روشهاي كاهش استرس بارداري
_با خنده خودتان را درمان كنيد. خنده يكي از بهترين راهها براي به آرامش رساندن بدن است. دوستانتان را ملاقات كنيد، با كسي به تماشاي فيلم يا سريالي خندهدار بنشينيد يا به سينما برويد.
_ماساژ يكي از روشهاي خوب براي كاهش استرس است.
_اطلاعاتي در مورد نحوۀ زايمان طبيعي و سزارين كسب كنيد تا استرس هايتان در مورد زايمان كاهش يابد.
_خودتان را براي زايمان آماده كنيد. مادر بودن را بايد در مسير ياد بگيريد. اگر دوست يا آشنايي داريد كه نوزاد يا بچه كوچكي دارد، ميتوانيد با گذراندن زماني در كنار آنها چيزهايي ياد بگيريد. براي اطلاع از ديگر روشهاي كاهش استرس بارداري كليك كنيد.
سخن آخر
مواردي همچون افسردگي و استرس در دوران بارداري از جمله خطرات بارداري است كه هماطور كه گفتيم پيامدهاي سوءي را براي جنين و خود مادر به همراه دارد. به همين دليل لازم است آن را جدي بگيريد. براي اطلاع از خطرات بارداري كليك كنيد. در صورتي كه توان مقابله و يا كاهش استرسهاي خود در بارداري را نداريد، لازم است با پزشك خود مشورت كنيد. گاه مصرف دارو و يا بهرهمندي از روشهاي رفتار درماني و روان درماني ضروري است.
سؤالات متداول
استرس در بارداري نشانه چيست؟
استرس در بارداري دلايل گوناگوني دارد؛ ترس مادران از بچه دار شدن و تربيت فرزند به خصوص در اولين بارداري نشانهاي از استرس در بارداري است. همچنين ترس از درد زايمان، مشكلات مالي، مشكلات با همسر از نشانههاي استرس در بارداري است.
استرس در بارداري چه عوارضي دارد؟
استرس در بارداري اگر با شدت علائم زياد باشد امكان ابتلا به افسردگي را در مادر بالا ميبرد و همچنين مشكلات فراواني را براي رشد جسماني و ذهني جنين به دنبال دارد.
براي دريافت مشاوره در زمينه مشكلات روحي رواني در دوران بارداري مي توانيد با مشاوران مركز مشاوره روانشناسي حامي هنر زندگي از طريق تلفن ثابت از كل كشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگيريد.
منبع : استرس در دوران بارداري بر روي جنين و مادر چه اثراتي دارد؟